Zagończyk

Dekiel Zagończyka - vide Poszukiwania. Nazwa:
 Polska Korporacja Akademicka “Zagończyk” we Lwowie
Siedziba:
Lwów
Data powstania:
 11 XI 1925 r.
Barwy:
 granatowa – złota – biała
Dewiza:
„W szczęściu wszystkich - wszystkich cele”

Rys historyczny

Listownik Zagończyka, 1928 r.

Zagończyk została założona dnia 11 XI 1925 r. przez grupę 11 studentów uczelni lwowskich pochodzących z województw lwowskiego, tarnopolskiego i stanisławowskiego. Organizatorami byli absolwenci VIII Gimnazjum we Lwowie, działacze starszoharcerscy, którzy chcieli utrzymać i rozwinąć wieloletnią przyjaźń i więź ideową, ale doszli do przekonania, że formy harcerskie nie odpowiadają specyfice życia akademickiego i wybrali formę organizacyjną korporacji akademickiej. Zagończyk w pierwszym okresie działalności zachowywała swoisty charakter harcerski, jednak z biegiem czasu następował stopniowy zanik cech harcerskich.

Uroczystości poświęcenia sztandaru Zagończyka, Lwów 2 V 1928 r.

Nazwę “Zagończyk” przyjęto jako symbol tradycji rycerstwa kresowego, stojącego na straży wschodnich rubieży Rzeczypospolitej. Jak żartobliwie podnoszono był to także protest przeciw przyjmowaniu przez korporacje lwowskie nazw “błędnych rycerzy” jak Gasconia, Aquitania czy Aragonia, gdyż tą metodą “można zajechać do Mezopotamii, Patagonii lub Australii”. W refrenie hymnu korporacji śpiewano:
“Bo jako hufce dawne zagonne, I my Ojczyzny strzeżemy wrót,
Śluby złożywszy Polsce dozgonne, My Zagończyków kresowych ród.”

Zabawa Zagończyka, Lwów 8 II 1931 r.

Od dnia 22 I 1926 r. korporacja należała do Związku Polskich Korporacji Akademickich (data starszeństwa związkowego: 15 XI 1926 r.). Kandydowała pod opieką K! Leopolia. Prawa członka rzeczywistego uzyskała dnia 2 I 1928 r. Dnia 2 V 1928 r. odbyło się poświęcenie sztandaru korporacji.

Całkowita ustalona, choć niekompletna imienna lista członków obejmuje 86 nazwisk, w tym ośmiu członków honorowych.

Brak wiadomości o powojennej działalności Korporacji i spotkaniach jej członków

Lista członków

Poniższa, niekompletna lista członków Zagończyka obejmuje ponad 85 nazwisk. Będziemy wdzięczni za jej uzupełnianie i korektę, przesyłanie danych biograficznych i fotografii członków korporacji (vide Kontakt), jak także za pomoc w poszukiwaniach materialnych śladów oraz wszelkich informacji o samej korporacji (vide Poszukiwania).

Członkowie honorowi

  1. Kazimierz Brończyk, (1888 w Górze Ropczyckiej - 18 listopada 1967 w Krakowie) uczeń Gimnazjum im. Jana III Sobieskiego w Krakowie, literat, polonista, żołnierz Pierwszej Brygady Legionów oraz wojny polsko-rosyjskiej 1920, po I wojnie światowej prof. VIII Państwowego Gimnazjum Realnego im. Króla Kazimierza Wielkiego we Lwowie, Filister honorowy Zagończyk, w czasie okupacji w tajnym nauczaniu, aresztowany przez NKWD w 1944, w 1945 wywieziony do łagru przy kopalni węgla w Krasnodonie.w Donbasie, w 1945 ekspatriowany do Polski, aresztowany i więziony za współpracę z konspiracyjnym pismem “Biuletyn Kresowy” 1946-48, po zwolnieniu z więzienia zajmował się tłumaczeniami na język polski klasyków literatury francuskiej i angielskiej, okresowo współpracował z “Tygodnikiem Powszechnym” i “Kierunkami”, autor m.in. dramatów historycznych “Żółkiewski”, “Król Stefan”, “Rejtan”, “Panowie bracia” wystawianych w okresie międzywojennym w Warszawie, Lwowie, Krakowie i Wilnie
  2. Marcin Ernst, ( - 4 czerwca 1930) ojciec Jana (Leopolia), prof. astronomii UJK, kurator i Filister honorowy Zagończyka, prezes Związku Filistrów 1928
  3. Henryk Karol Gaerter, (1892 w Krakowie - 23 marca 1935 we Lwowie) z krakowskiej rodziny prawniczej, absolwent psychologii i filologii UJ, prof. UL 1919-25, prof. UJK 1926-35, członek Towarzystwa Naukowego we Lwowie, autor m.in. “Gramatyki współczesnego języka polskiego” (1931-38) oraz “O zadaniach stylistyki” (1922), Filister honorowy Zagończyka, pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie
  4. Roman Kordys, (23 lutego 1886 we Lwowie - 6 grudnia 1934 w Krakowie) dr prawa, dziennikarz, taternik i alpinista, zdobywca dziewiczych szczytów tatrzańskich oraz pierwszych przejść, działacz na rzecz turystyki i narciarstwa, Filister honorowy Zagończyka
  5. Wacław Mejbaum, (17 maja 1887 we Lwowie - 4 kwietnia 1948 w Wałbrzychu) dr, historyk, publicysta, redaktor naczelny lwowskiego “Słowa Polskiego”, działacz narodowo-demokratyczny, m.in. czołowy działacz “Zespołu Stu”, Filister honorowy Zagończyka (Marian Tyrowicz, Mejbaum Wacław (1887-1948), (w:) Polski Słownik Biograficzny, t. 20, s. 396-398)
  6. Stefan Mękarski, (1895-1985) dr filozofii, kustosz Biblioteki UJK, po wojnie na emigracji w Wielkiej Brytanii
  7. Robert Quest, ( - jesień 1939 we Lwowie) dr med., pediatra, docent UJK, ordynator Oddziału Państwowego Szpitala Powszechnego we Lwowie, Filister honorowy Zagończyka, zmarł wskutek ciężkich warunków okupacyjnych
  8. Aleksander Zakrzewski, dr medycyny, prof. UJK, właściciel sanatorium “Mariówka” pod Lesienicami, od 1928 Filister honorowy Zagończyka, wiceprezes Związku Filistrów 1928-29, po wojnie prof. Akademii Medycyny Weterynaryjnej we Wrocławiu, autor wspomnień o Lwowie “Mariówka” (Ossolineum)

Członkowie rzeczywiści

  1. Paweł Jerzy (Jerzy Paweł), Asłanowicz student prawa UJK, wiceprezes 1929, red. dodatku akademickiego “Myśl i Praca” w “Słowie Polskim”, mgr
  2. Kamil Barański, (1910 - 30 stycznia 1996 w Londynie) student i absolwent chemii PL, akt. 1928-33, olderman sem. zim. 1930/31, żołnierz AK, więzień Zamku w Lublinie, po wojnie na emigracji w Wielkiej Brytanii, autor książki “Przeminęli Zagończycy, chasydzi i chliborobi. Rzecz o ziemi stanisławowsko-kołomyjsko-stryjskiej.” (Londyn 1988), pochowany na Cmentarzu Rakowieckim w Krakowie
  3. Jan Bikard (Bikart) student prawa UJK, wiceprezes 1931/32, sekretarz Bratniej Pomocy Studentów UJK 1930/31
  4. Eugeniusz Biłyk, student prawa UJK, akt. 1934-38, mgr praw

    Edward Böhm, 1931 r.

  5. Edward Franciszek Böhm, (29 stycznia 1907 we Lwowie - 1940 w Charkowie) s. Edwarda i Anny z Janickich, absolwent VIII Państwowego Gimnazjum Realnego im. Króla Kazimierza Wielkiego we Lwowie 1925, student Oddziału Elektrotechnicznego Wydziału Mechanicznego PL, II wiceprezes sem. let. 1926/27, prezes sem. zim. 1930/31, urzędnik, ppor. rez. łączności, od 1938 urzędnik w Polminie, w wojnie obronnej 1939 w 6 Baonie tlgr, w więzieniu sowieckim w Starobielsku, zamordowany przez NKWD

  6. Stefan Boychuk,

    Henryk Breit, lata 30-te.

  7. Henryk Zygmunt Breit, (20 czerwca 1906 we Lwowie - prawd. 1941 w Stanisławowie) harcerz, student i absolwent filologii polskiej Wydział Humanistyczny UJK, I wiceprezes sem. let. 1926/27, I wiceprezes i p.o. prezesa sem. let. 1927/28, członek Sodalicji Mariańskiej, dr filozofii UJK 1932, prof. polonista w Szkole Handlowej w Stanisławowie, a następnie w IX Gimnazjum im. Śniadeckich we Lwowie, członek Towarzystwa Miłośników Historii Lwowa, przewodnik, autor m.in. “Ze wspomnień przewodnika” (Lwów 1932) oraz niewydanego przewodnika po Lwowie, w 1941 aresztowany przez Niemców w Kałuszu, osadzony w więzieniu w Stanisławowie, prawdopodobnie rozstrzelany w 1941

    Alfred Brubacher (?), 1931 r.

  8. Alfred Brubacher, c. 1926, wiceolderman sem. zim. 1929/30

  9. Juliusz Chmielowski, (13 kwietnia 1913 we Lwowie - 22 czerwca 1941 w Kijowie) “Jukuś”, student i absolwent prawa UJK 1931-35, akt. 1931-38, prezes i olderman, po studiach pracownik Izby Notarialnej we Lwowie, pchor. rez., w wojnie obronnej 1939 w 12 Dywizji Piechoty, w konspiracji skarbnik Komendy Obwodu Obszaru Lwowskiego ZWZ, aresztowany 23 marca 1940 we Lwowie, rozstrzelany 22 czerwca 1941 w Kijowie
  10. Szczęsny Chmielowski (Chemielewski), prezes 1929, działacz Ruchu Młodych OWP i Zrzeszenia Akademickiego Kół Prowincjonalnych, mgr
  11. Zdzisław Decowski, (1913 - grudzień 1977 w Katowicach) prawnik, radca spółdzielczości
  12. Marian (Roman?) Dubaniowski ( - październik 1939) sekretarz 1932/33, członek Zarządu Bratniej Pomocy Studentów UJK 1933-35, mgr praw, referendarz rektoratu PL, aresztowany w początkach października 1939, zmarł zamęczony w więzieniu NKWD (pierwsza ofiara na PL po wejściu Armii Czerwonej)
  13. Adam Dubrawski, ( - sierpień 1937) student prawa UJK, zginął tragicznie (utonął w Dniestrze)
  14. Kazimierz Dudrak, student prawa UJK, sekretarz ok. 1934/35, kierownik Domu Akademickiego na “Łozińcu”, aresztowany przez policję 3 marca 1933 za tolerowanie wywieszanych transparentów i haseł antysanacyjnych, mgr praw
  15. Władysław Dwornicki, student prawa UJK, c. 1928

    Zdzisław Felczyński, 1930 r.

  16. Zdzisław Felczyński, (1910-1983)

  17. Jerzy Fleszar, ( - 1974) brat bliźniak Zbigniewa (Zagończyk), akt. 1933-39, mgr praw, radca prawny, zginął w wypadku samochodowym
  18. Zbigniew Fleszar, ( - 19 marca 1980 w Legnicy) brat bliźniak Jerzego (Zagończyk), mgr praw, po wojnie wicestarosta limanowski z ramienia PSL, potem radca prawny

    Stanisław Frankowski, 1931 r.

  19. Stanisław Frankowski, (1906 w Przemyślu - luty 1974 w Przemyślu) absolwent II Gimnazjum w Przemyślu, student UJK, założyciel Zagończyka, akt. 1925-32, sekretarz sem. zim. 1928/29, prezes sem. zim. 1929/30, olderman 1930, I wiceprezes sem. zim. 1930/31, prezes 1931/32, internowany na Węgrzech, po wojnie dyrektor liceum w Przemyślu

  20. Otto Głogowski, skarbnik 1932/33
  21. Jan Głód, ( - 1969 w Londynie) akt. 1935-38, mgr praw, po wojnie na emigracji w Wielkiej Brytanii
  22. Edward Grzegorzewski, (4 października 1906 w Tobolsku - 1982 w Baltimore) w 1922 przyjechał do Polski z Syberii, student medycyny UJK i UW 1925-31, założyciel Zagończyka, prezes sem. let. 1928/29, dr med. 1931, prof. i pierwszy rektor AM w Gdańsku 1946-48, potem dyrektor Departamentu Światowej Organizacji Zdrowia w Genewie, prof. Uniwersytetu Johna Hopkinsa w Baltiomore
  23. Bolesław Hasiak, ( - ok. 1948 w Jarosławiu) student prawa UJK, akt. 1934-38, mgr prawa, radca prawny
  24. Wilhelm Horky, olderman 1932/33
  25. Leonard Horoszko, student UJK, c. 1928
  26. Zdzisław Huczkowski, student PL, c. 1928, po wojnie inż.
  27. Kornel Izerski (Izierski), (1912 we Lwowie - 1942) student prawa UJK, kontrowersyjny działacz akademicki, aresztowany przez Gestapo, zamordowany
  28. Stanisław Jabłoński, wiceprezes sem. zim. 1928/29, wiceolderman
  29. Stanisław Janik, II wiceprezes sem. let. 1935/36

    Roman Jorkasch-Koch, 1928 r.

  30. Roman Jorkasch-Koch, ( - lata 80-te w Gliwicach) student i absolwent 1930 prawa UJK, założyciel Zagończyka, akt. 1925-32, olderman sem. let. 1927/28, sem. zim. 1928/29 i sem. zim. 1929/30, wiceprezes 1927/28 i 1930/31 oraz prezes 1928/29 Towarzystwa Biblioteki Słuchaczy Prawa

  31. Tadeusz Kałamarski, (1911-1996) akt. 1934-37, I wiceprezes sem. let. 1935/36, po wojnie ekonomista w budownictwie i hutnictwie
  32. Edward Kiernicki, olderman sem. let. 1926/27
  33. Tadeusz Kleszczyński, z Leżajska, studiował polonistykę UJK, akt. 1931-37, poeta, aresztowany przez NKWD w Tarnopolu, zaginął bez wieści
  34. Władysław Kołcz, (1914 - 1975 w Jarosławiu) mgr praw, radca prawny
  35. Roman Edward Krzyżanowski, (7 września 1911 - 21 wrześniu 1939 w Zamościu) s. aptekarza z Lublina, student i absolwent farmacji UJK, prezes sem. let. 1935/36, pchor. rez. 8 pułku piechoty, poległ w wojnie obronnej 1939
  36. Jan Kudelka, akt. 1932-38, mgr praw
  37. Roman Langert, student UJK, c. 1928
  38. Marian Leń, student UJK, c. 1928
  39. Jan Leśniak, student prawa UJK, akt. 1934-37, mgr praw, aplikant adwokacki w Krośnie, pchor. rez., uczestnik wojny obronnej 1939, uciekł z niewoli, zmarł tragicznie w czasie wojny
  40. Leopold Łysz, wiceolderman 1932/33
  41. Emil Magas, wiceprezes 1931/32, prezes 1932/33
  42. Tadeusz Majchrowicz, student prawa UJK, sekretarz Towarzystwa Biblioteki Słuchaczy Prawa 1928/29
  43. Roman Malach, uczeń VIII Państwowego Gimnazjum Realnego im. Króla Kazimierza Wielkiego we Lwowie oraz drużynowy I Lwowskiej Drużyny Harcerskiej przy Gimnazjum, student fil. UJK, inicjator założenia Zagończyka, pierwszy i najstarszy wiekiem założyciel, mgr fil., po wojnie na emigracji w Stanach Zjednoczonych, prof. St. John Kanty College, Erie
  44. Mieczysław Malec, (1910 - 5 października 1983 w Przemyślu) student prawa UJK, akt. 1927-31, mgr praw, adwokat
  45. Michał Leszek Martynowski, ( - 14 września 1979 w Warszawie) absolwent Akademii Handlu Zagranicznego, akt. 1936-39, mgr prawa (?), adwokat (?), pochowany na cmentarzu na Bródnie

    Władysław Medyński, 1928 r.

  46. Władysław Medyński, ( - ok. 1970 (1945 ?) w Krakowie) student prawa UJK, założyciel Zagończyka, prezes 1926, sem. let. 1926/27 i sem. let. 1927/28, I wiceprezes sem. zim. 1928/29, pierwszy redaktor “Wiadomości Korporacyjnych” (nr 1-15), prezes Towarzystwa Biblioteki Słuchaczy Prawa 1927/28, po wojnie adwokat w Rzeszowie

  47. Meinhart założyciel Zagończyka, sekretarz 1926/27
  48. Mieczysław Michniowski, (1912 w Przemyślu - 23 kwietnia 1975 w Przemyślu), absolwent I Gimnazjum w Przemyślu, akt. 1930-38, mgr praw, po wojnie radca prawny w Przemyślu
  49. Jan Morozowski, student UJK, c. 1928
  50. Emil Mozes (Magas?), (ur. we Lwowie) prezes 1931/32
  51. Józef Mosiądz,
  52. Zbigniew Mrazek, sekretarz sem. let. 1927/28
  53. Jan Myrdzio, (1912-1983) z Sambora, student prawa UJK, sekretarz sem. let. 1935/36, mgr praw, radca prawny
  54. Józef Myśków (Miśków), wiceprezes Bratniej Pomocy UJK 1936, prawnik
  55. Antoni Orłowski, student prawa UJK, sekretarz 1931/32
  56. Kazimierz Partyka, (4 września 1913 w Ładyczynie pow. Tarnopol - 19 lipca 1944 pod Ankoną) student i absolwent prawa UJK, sekretarz, wiceprezes, prezes i olderman, pchor. rez., w wojnie obronnej 1939 dowódca kompanii, w II Korpusie PSZ por. 5 Baonu Strzelców Karpackich, poległ pod Ankoną, pochowany na cmentarzu w Loreto
  57. Janusz Pattek (Patek), ( - 1975 w Rzeszowie) student i absolwent prawa UJK, sekretarz sem. let. 1926/27, prezes sem. zim. 1928/29, po wojnie adwokat w Rzeszowie
  58. Zygmunt Pisarski, (1916 - ) absolwent VI Gimnazjum we Lwowie
  59. Roman Pitio,
  60. Tadeusz Pola, (1912 - 14 listopada 1975 w Krakowie) absolwent IV Gimnazjum we Lwowie, student prawa UJK, akt. 1931-38, wiceprezes, prezes i olderman, mgr praw, po wojnie dyrektor ekonomiczny Centrali Aptek w Krakowie
  61. Mieczysław Poliszewski, założyciel Zagończyka, pierwszy prezes sem. zim. 1925/26

    Bolesław Popielski, 1931 r.

  62. Bolesław Popielski, (3 kwietnia 1907 we Lwowie - 21 sierpnia 1998 we Wrocławiu) s. Leona i Heleny z d. Iwanow, absolwent VIII Państwowego Gimnazjum Realnego im. Króla Kazimierza Wielkiego we Lwowie, student i absolwent med. UJK, założyciel Zagończyka, dr med. UJK 1931, habilitacja UJK 1939, od 1939 doc. UJK, od 1946 prof. nadzw. UWr., od 1956 prof. zw. AM we Wrocławiu, specjalista z zakresu medycyny sądowej, autorem licznych publikacji naukowych

  63. Kazimierz Raczek, I wiceprezes sem. zim. 1929/30, II wiceprezes sem. zim. 1930/31
  64. Stanisław Sieniawski, sekretarz sem. let. 1928/29
  65. Bogusław Sienkiewicz, sekretarz, II wiceprezes sem. zim. 1929/30, sekretarz sem. zim. 1930/31
  66. Edward Smoliński, c. 1925, wiceolderman sem. zim. 1928/29
  67. Jerzy Strutyński, student prawa UJK, wydalony cum infamia 1935, podczas okupacji agent Gestapo
  68. Franciszek Szofer, akt. 1926-29
  69. Leopold Teleśnicki, (1910 w Przemyślu - ) absolwent II Gimnazjum w Przemyślu, akt. 1930-39, prezes i wielokrotny olderman, wiceprezes Lwowskiego Koła Międzykorporacyjnego 1934/35, delegat na XII Zjazd ZPKA, wiceprezes Czytelni Akademickiej 1934, w czasie wojny żołnierz na Bliskim Wschodzie, w II Korpusie PSZ we Włoszech, zginął po storpedowaniu przez niemiecki U-Boot statku “SSM Latona (Latonia)”, który konwojował jeńców włoskich (?)
  70. Zygmunt Tokarz, student i absolwent inżynierii lądowej PL, olderman sem. let. 1935/36
  71. Marian Urbański, (ur. we Lwowie - zm. w Bytomiu) akt. 1935-39, mgr praw, radca prawny przemysłu chemicznego w Bytomiu
  72. Zbigniew Urzyński, (1913 - 15 października 1973 w Gliwicach) akt. 1933-38, mgr praw, radca prawny, pracownik Zabrzańskiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego
  73. Jerzy Voves, student PL, c. 1928
  74. St. Wędrychowicz, wiceolderman 1928
  75. Tadeusz Wolańczyk, (1909-2000) student UJK, c. 1928
  76. Stanisław Żaklicki ? (Zamelski ?), mgr
  77. Wiktor Zdrzałka, (1911 w Przemyślanach - 1971 w Wielkiej Brytanii) prezes Młodzieży Wszechpolskiej UJK, po wojnie na emigracji w Wielkiej Brytanii, działacz społeczny i polityczny, publicysta
  78. Bronisław Zduńczyk, (31 maja 1907 - 1941) “Strata”, II wiceprezes sem. let. 1927/28, autor hymnu Zagończyka, poeta, publicysta, dziennikarz, redaktor lwowskiego dziennika “Gońca Wieczornego”, autor tekstów do “Zielonego Balonika” oraz piosenek lwowskiego chóru “Erjana”, aresztowany przez NKWD w 1939 i wywieziony do Wizyngi (A.S.R.R.), gdzie pracował w przedsiębiorstwie drzewnym, po amnestii nie dotarł do II Korpusu z powodu choroby, zmarł w nieznanych okolicznościach

Pieczęć Zagończyka, 1928 r.

Listę członków opracowano na podstawie:

1) Zbysław Popławski, Lista członków Polskiej Korporacji Akademickiej Zagończyk (Lwów), (w:) Polskie Korporacje Akademickie 1996, nr 11, s. 77 i n.,
2) materiałów archiwalnych z Archiwum Korporacyjnego,
3) wydawnictw encyklopedycznych i biograficznych oraz rozmów z rodzinami członków Korporacji Zagończyk.

Opracowanie: Bartłomiej P. Wróblewski
Opublikowano: 15 IX 2010 r.
Ostatnia zmiana 2 X 2010 r.

Propozycja cytowania: Bartłomiej P. Wróblewski, Korporacja Zagończyk (Lwów), (na:) www.archiwumkorporacyjne.pl, stan 2 X 2010 r.

About the Archive  |  Fraternities Museum  |  Contact  |   Polish © Fraternities Archive     Legal note  |  Site map  | 
Search    »
created by { re.PUBLIK }