Samogitia

Dekiel Prezesa Wiesława Wiszniewskiego. Nazwa:
Korporacja Samogitia w Wiedniu (?);
Korporacja Samogitia w Pradze (?);
Korporacja Samogitia w Bernie Morawskim
Siedziba:
Wiedeń, Praga, Berno Morawskie (obecnie Brno), Bratysława (?)
Data powstania:
1926 r. (Wiedeń), 1927 r. (Praga), 1929 r. (Berno Morawskie)
Barwy:
fioletowo – srebrno – czerwona
Dewiza:
„Jednością a pracą”

Rys historyczny

Banda rycerska i frakowa Wiesława Wiszniewskiego.

Samogitia grupowała studentów Polaków pochodzących z Litwy Kowieńskiej studiujących w Austrii i Czechosłowacji. Była nietypową korporacją akademicką, gdyż posiadała siedziby kolejno, a częściowo także równolegle, w Wiedniu, Pradze, Bernie (Brnie) Morawskim i prawdopodobnie także w Bratysławie.

K! Samogitia, Brno 9 II 1934 r. (w środku Prezes Wiesław Wiszniewski)

Została założona dnia 20 X 1926 r. w Wiedniu przez grono akademików skupionych w Kole Kownian. Z braku członków konwent ten szybko zanikł. Korporacja o tej samej nazwie powstała w końcu 1927 r. także w Pradze. Również tam po kilku latach spadek członków doprowadził do zaprzestania działalności. Zanim to się stało, kolejnym miastem, który stał się w 1929 r. siedzibą korporacji stało się Berno (Brno) Morawskie.

Jak się wydaje Samogitia stała na gruncie tzw. idei krajowej - pracy na rzecz współpracy Polaków i Litwinów na terenie Litwie kowieńskiej, lojalności wobec państwa litewskiego oraz zagwarantowania mniejszości polskiej jej praw. Była, podobnie jak inne korporacje Polaków z Litwy Kowieńskiej, członkiem Związku Polskiej Młodzieży Akademickiej Litwy. Utrzymywała szczególnie bliskie kontakty z działającą w Kownie Laudą, a także estońską K! Wainla i węgierską K! Corvinia.

Zjazd Korporacji Samogitia, Falenica 3 V 1970 r.

Podobnie jak K! Wisła z Gdańska, także Samogitia była skartelowana z estońską K! Wainla (Väinla).

Całkowita ustalona, choć niekompletna i nie zawsze pewna, imienna liczba członków obejmuje 45 nazwisk, w tym 4 członków honorowych. W 1936 r. liczyła ok. 40 członków.

Samogitia w okresie powojennym urządzała do lat 70-tych (?) okolicznościowe spotkania i komerse.

Lista członków

Poniższa, niekompletna lista członków Samogitii obejmuje kilkadziesiąt nazwisk. Będziemy wdzięczni za jej uzupełnianie i korektę, przesyłanie danych biograficznych i fotografii członków korporacji (vide Kontakt), jak także za pomoc w poszukiwaniach materialnych śladów oraz wszelkich informacji o samej korporacji (vide Poszukiwania).

Członkowie honorowi

  1. Rudolf Henryk Fried (Friedl), ( - przed 1935) doktor, weteran organizacji polskich w Wiedniu m.in. założyciel Ogniska w Wiedniu, Honorowy Stary Strzecha w Jagiellonii
  2. Józef Heczko, przyjęty w Pradze
  3. Alojzy Oliński, przyjęty w Brnie
  4. Adam Skrowaczewski, przyjęty w Pradze

Członkowie rzeczywiści

    Baniewicz, 3 V 1970 r.

  1. Baniewicz (?), ( - po 1970) dr medycyny

    Edward Borkowski, lata 30-te.

  2. Edward Borkowski, (1904 - ) sekretarz 1932/33, prezes sem. zim. 1934/35 (Samogitia w Brnie)

    Jan Maciej Brzozowski, 1926-1928.

  3. Jan Maciej Brzozowski, (23 kwietnia 1906 w Pajde (Wejssenstein) w Estonii - 3 stycznia 1990 w Bydgoszczy) syn Henryka Teofila Brzozowskiego i Jadwigi z Kontowtów, brat Jerzego Stanisława i Zygmunta (obaj Samogitia), brat Mieczysława (Konwent Polonia), bratanek Stanisława (Lauda i Arkonia), absolwent Polskiego Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Kownie i Szkoły Muzycznej w Kownie, student medycyny w Wiedniu 1925-33, członek Samogitii w Wiedniu i Brnie 1926-32, absolwent medycyny Wiedeń 1931, w czasie wojny jako lekarz w ZWZ-AK (ps. “”Sowa”" i “”Mietek”"), od 1943/44 organizator i kierownik szpitala polowego AK w Szczepanowiczach, w czasie akcji “”Burza”" i “”Ostra Brama”" w 1944 prowadzi szpital polowy AK w Onżadowie, internowany przez NkWD w obozie w Miednikach i wywieziony do Kaługi, wraca w 1945, po ekspatriacji w 1945 do Polski lekarz w Fordonie k. Bydgoszczy (obecnie dzielnica Bydgoszczy), działacz społeczny, radny Fordonu, pochowany na Starym Cmentarzu w Fordonie”

    Jerzy Stanisław Brzozowski, lata 30-te.

  4. Jerzy Stanisław Brzozowski, (2 czerwca 1913 w Pajde (Weissenstein) w Estonii - 15 listopada 1983 w Bydgoszczy) syn Henryka Teofila Brzozowskiego i Jadwigi z Kontowtów, brat Jana Macieja i Zygmunta (obaj Samogitia), brat Mieczysława (Konwent Polonia), bratanek Stanisława (Lauda i Arkonia), absolwent Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Kownie, student Hochschule für Welthandel w Wiedniu, członek Samogitii w Brnie, po studiach pracuje w Radzie Handlu Zagranicznego Izby Przemysłowo-Handlowej w Warszawie, w czasie okupacji w ZWZ-AK, ps. “Sobota”, w Powstaniu Warszawskim w Zgrupowaniu „Kryska” w Śródmieściu, po upadku Powstania w oflagach Fallingbostel, Bergen Belsen, Gross Born, po powrocie do kraju w organizacji polskiego handlu zagranicznego, współzałożyciel i dyrektor handlowy THZ „Elektrim” i PHZ „Metalexport”, po nagonce na byłych akowców w 1950 zajął się rzemiosłem, pochowany na Cmentarzu przy ul. Korkowej w Wawrze

    Zygmunt Szczęsny Brzozowski, ok. 1927 r.

  5. Zygmunt Szczęsny Brzozowski, (26 czerwca 1904 w Pajde (Wejssenstein) w Estonii - 23 czerwca 1980 w Warszawie) syn Henryka Brzozowskiego i Jadwigi z Kontowtów, brat Jana Macieja i Jerzego Stanisława (obaj Samogitia), brat Mieczysława (Konwent Polonia), bratanek Stanisława (Lauda i Arkonia), absolwent Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Kownie, student prawa UW i student i absolwent Wyższej Szkoły Handlu Międzynarodowego w Wiedniu (dyplom 1927), członek Samogitii w Wiedniu, w czasie wojny w AK ps. “Gustaw”, w kierownictwie BiP-u AK w Wilnie, po eskpatriacji m.in. dyrektor Państwowej Centrali Handlowej w Gdyni, a następnie dyrektor Centrali Rybnej w Gdyni, 1950-75 w NBP w Warszawie, autor wspomnień wojennych „Litwa – Wilno 1910-1945″ (Paryż, wyd. “Edition”, 1987)

  6. Leonard Chlewicki, wiceprezes 1932/33 w Brnie
  7. Władysław Chlewiński (?),
  8. Antoni Geldner,
  9. Kazimierz Iwanowski, po studiach pracownik Banku Polskiego w Wilnie, rozstrzelany w czasie wojny w grupie 10 zakładników
  10. Karol Janowicz,
  11. Jan Januszkiewicz

    Witold Kasperowicz, 1926-1933.

  12. Witold Kasperowicz, (1906 - 1987 we Wrocławiu), student medycyny Wiedeń

  13. Piotr Kondratowicz, sekretarz 1931/32 w Brnie
  14. Andrzej Kowalewski,
  15. Franek Krabicka (?),
  16. Franciszek Kwaśnicki, wiceprezes 1931/32 w Brnie
  17. Kwaśniewski,
  18. Lubomir Ławcewicz,

    Maurycy Ławcewicz, druga poł. lat 20-tych.

  19. Maurycy Ławcewicz,

    Ludwik Monkiewicz, lata 30-te.

  20. Ludwik Monkiewicz, (1907-1980) sekretarz 1930/31, wiceprezes 1931, prezes 1931/32 i 1932/33 (Samogitia w Brnie)

  21. Kazimierz Narutowicz (Narutowski),
  22. Andrzej Orzechowski, prezes 1929/30 w Pradze
  23. Henryk Perkowski, wiceprezes 1929/30 w Pradze

    Bracia Pereszczakowie, 1936/37.

  24. Pereszczak ,
  25. Pereszczak,

    Zygmunt Pozarzecki, 1936/37.

  26. Zygmunt Pozarzecki, wiceprezes sem. zim. 1934/35, prezes 1936/37 (XXI Prezydium - 10 VI 1936 - 10 II 1937)

  27. Jerzy Prüffer, (1909 - 1985 w Warszawie)

    Eugeniusz Raczunas, 1931 r.

  28. Eugeniusz Raczunas, ( - 1939-45) olderman 1929/30, wiceprezes 1930/31, sekretarz 1931 (Samogitia w Brnie), zginął w czasie wojny ścięty przez Niemców

    Aleksander Sawicki, 1970 r.

  29. Aleksander Sawicki, ( - po 1970) skarbnik sem. zim. 1934/35 w Brnie, inż. chemik

  30. Antoni Seltner,
  31. Siemaszko,
  32. Leonard Sipowicz,
  33. Witold Sokołowski (?), ( - po 1970)

    Zygmunt Straszewicz, 1936/37.

  34. Zygmunt Straszewicz, (8 października 1913 w Upicie na Litwie - 15 czerwca 1979 w Warszawie) syn Waleriana i Marii z d. Zienkiewicz, absolwent polskiego Gimnazjum w Poniewieżu, student Politechniki w Brnie 1931-39, sekretarz 1934, członek Prezydium 1936/37 (XXI Prezydium - 10 VI 1936 - 10 II 1937) w Brnie, żołnierz w II Armii LWP 1944-45, inż. mechanik (studia uzupełnione po wojnie), po wojnie kierownik produkcji w Fabryce Urządzeń Blaszanych, a następnie jako starszy konstruktor w biurze projektowym Zakładów Przemysłu Okrętowego “Zemech”, pochowany w Elblągu

  35. Longin Szwejkowski, (1915-1998) ze Żmudzi, student piwowarstwa w Pradze

    Witold Szwejkowski, lata 30-te.

  36. Witold Szwejkowski, (1912-2004) ze Żmudzi, lekarz weterynarii

  37. Lucjan Świrtun (?),

    Aleksander Turlej, 1936/37.

  38. Aleksander Turlej,

    Bronisław Uszacki, 1936/37.

  39. Bronisław Uszacki, (1915-1996) sportowiec, bramkarz “Sparty”, student w Pradze i Brnie, członek Prezydium 1936/37 (XXI Prezydium - 10 VI 1936 - 10 II 1937), w czasie wojny członek ZWZ-AK Podokręg Kowno, po ekspatriacji w 1945 w Polsce, lekarz weterynarii

  40. M. Wilkiewicz, sekretarz 1929/30 w Pradze

    Wiesław Wiszniewski, 1 II 1933 r.

  41. Wiesław Wiszniewski, (29 maja 1906 w Rydze - 4 sierpnia 1970 w Poznaniu) z Żybortan, absolwent Akademii Weterynaryjnej w Brnie 1935, członek organizacji polonijnych organizacji akademickich na Litwie kowieńskiej, prezes Samogitii 1930-31 (?), olderman 1931/32, 1932/33, sem. zim. 1934/35 (Brno Morawskie), po studiach zarządzał rodzinnym majątkiem ziemskim w Żybortanach, pracował jako lekarz weterynarii na Litwie (Ponedael, Poswol, Wobolniki, Poniewież) 1940-45, po ekspatriacji w 1945 w Polsce, pracował m.in. jako lekarz weterynarii, kierownik własnej, a po upaństwowieniu Powiatowej Lecznicy dla zwierząt w Ostródzie 1947-53, kierownik Powiatowej Lecznicy w Lidzbarku Warmińskim 1953-55, lekarz weterynarii w Rzeźni Miejskiej w Łomży, wykładowca w technikach weterynaryjnych w Łomży i Pszczynie k. Warszawy, działacz społeczny, członek Rady Spółdzielni Mieszkaniowej w Falenicy, wiceprezes Zarządu tej spółdzielni, przez całe życie oddany zbieracz ptasich jaj, jego kolekcja uchodziła za największy prywatny zbiór w Polsce (część kolekcji przekazana do Muzeum Łowiectwa w Uzarzewie), pochowany w Falenicy

Pieczęć Samogitii, 1931 r.

Listę członków opracowano na podstawie:

1) Zygmunt Kuczyński, Samogitia, rękopis listy członów,
2) Patryk Tomaszewski, Zarys działalności polskich korporacji akademickich - “Lauda” w Kownie oraz “Samogitia” w Wiedniu, Pradze i Brnie, [w:] “Pro Fide Rege et Lege” 2004, nr 4, s. 33 i n.,
3) materiałów archiwalnych z Archiwum Korporacyjnego,
4) wydawnictw encyklopedycznych i biograficznych oraz rozmów z rodzinami członków Korporacji Samogitia.

Listownik Samogitii, 1931 r.

Opracowanie: Bartłomiej P. Wróblewski
Opublikowano: 12 IX 2007 r.
Ostatnia zmiana: 28 VII 2010 r.

Propozycja cytowania: Bartłomiej P. Wróblewski, Korporacja Samogitia (Wiedeń), (na:) www.archiwumkorporacyjne.pl, stan 28 VII 2010 r.

About the Archive  |  Fraternities Museum  |  Contact  |   Polish © Fraternities Archive     Legal note  |  Site map  | 
Search    »
created by { re.PUBLIK }