Aktualności
Viritia, Poznań lata 30-te (?).
Korporacja Akademicka “Viritia” w Poznaniu
Udało się dokonać identyfikacji nieopisanego zdjęcia z Poznania (vide Identyfikacja fotografii z Poznania). Potwierdziły się przypuszczenia, że przedstawiona na fotografii korporacja to najprawdopodobniej Viritia. Jest to jedyne znane zdjęcie tej korporacji.
O samej Viritii wiadomo niewiele. Dnia 13 III 1927 r. założyła ją grupa studentów Uniwersytetu Poznańskiego. Miała być korporacją harcerską. Od 1931 r. należała do Związku Polskich Korporacji Akademickich. Kandydowała pod opieką Helionii. W 1935 r. Senatu Uniwersytetu Poznańskiego zatwierdził statut korporacji, a także wyznaczył jej kuratora w osobie prof. Zygmunta Lisowskiego. Jednak podjętą już dwa lata później uchwałą Senatu rozwiązano Viritię. Zamieszczona na stronach Muzeum Korporacyjnego fragmentaryczna lista członków korporacji obejmuje zaledwie 25 nazwisk.
Opublikowano: 3 II 2012 r.
__________________________________________________________________________________________
Działacze korporacyjni dwudziestolecia międzywojennego
W ostatnich dniach na stronach Muzeum Polskich Korporacji Akademickich umieszczono ponad 70 fotografii działaczy polskiego ruchu korporacyjnego z dwudziestolecia międzywojennego. Należeli oni do korporacji wchodzących w skład Związku Polskich Korporacji Akademickich. Są wśród nich uczestnicy zjazdu założycielskiego Związku, prezesi i członkowie prezydiów, liderzy ruchu korporacyjnego z Wilna, Warszawy, Lwowa i Poznania, działacze związku filisterskiego.
Henryk Pankiewicz (1894-1977) z K! Sarmatia, prezes ZPKA 1922-1923.
Antoni Weytko (1895-1962) z K! Arkonia, prezes ZPKA 1923-1924.
Józef Weytko ( - 1979) z K! Arkonia, prezes ZPKA 1925-1927
Jerzy Czerwiński (1904-1941) z K! Sarmatia, prezes ZPKA 1927-1928.
Mieczysław Pączkowski (1904-1977) z K! Aquilonia, prezes ZPKA 1928-1930.
Leonard Rudowski z K! Sarmatia, prezes ZPKA 1930-1931.
Zbigniew Gołębiowski z K! Chrobacja (1906-1997), prezes ZPKA 1931-1932.
Franciszek Bała (1898-po1939) z K! Magna-Polonia.
Marian Schroeder (1899-1984) z K! Lechia.
Władysław Sołtan (1870-1943) z Konwentu Polonia.
Stefan Otolski (1878-1950) z K! Lechicja i K! Batoria.
Kazimierz Kiersnowski (1880-1944) z K! Welecja.
Jan Nowacki (1898-1964) z Konwentu Polonia.
Zygmunt Czaplicki z K! Respublica.
Jan Bielecki ( - 1938) z K! Lutyko-Venedya
Józef Nowak (1903-1940) z K! Chrobria.
Mieczysław Sidor (1905-1989) z K! Gasconia.
Zbigniew Barcz (1910-2003) z K! Hermesia.
Zdjęcia pochodzą z kwerendy w czasopismach korporacyjnych: Korporant (1925), Wiadomości Korporacyjne (1927-1932) oraz Życie Korporacyjne (1934-1935).
Opublikowano: 14 I 2012 r.
__________________________________________________________________________________________
Korporacja Wandea z Warszawy i Promethea ze Lwowa
Czarna kawa Wandei, Warszawa 1930 r.
Dziś na stronach Muzeum umieszczone zostały jedyne w zbiorach Archiwum Korporacyjnego fotografie dwóch mniejszych korporacji: Wandei z Warszawy oraz Promethei ze Lwowa.
Wandea powstała już w 1922 r. Dewizą korporacji było zawołanie Pro Patria et studio (”Dla Ojczyzny i nauki”). O 1927 r. należała do Związku Polskich Korporacji Akademickich. Jak wiele innych warszawskich korporacji w wyniku “reform” jędrzejewiczowskich po 1933 r. zanikła. Znanych jest 44 członków Wandei.
Promethea, Lwów 16 III 1929 r.
Korporacją o jeszcze krótszej historii była Promethea. Powstała ona w marcu 1928 r. we Lwowie. Szczególnym celem korporacji była praca społeczna “nad propagandą polskiego morza”. W krótkim okresie swojego istnienia należała do trzech związków międzykorporacyjnych: początkowo do Zjednoczenia Polskich Akademickich Korporacji Chrześcijańskich, następnie od końca 1928 r. do Związku Polskich Korporacji Akademickich, a od 1932 r. do sanacyjnej Federacji Polskich Korporacji Akademickich. Prawdopodobnie w połowie lat 30-tych zaprzestała działalności. Znanych jest zaledwie 18 członków Promethei.
Opublikowano: 13 I 2012 r.
__________________________________________________________________________________________
Polska Korporacja Akademicka “Helania” z Wolnego Miasta Gdańska
Komers Helanii, Gdańsk 1927/28 r.
Dziś na stronie Archiwum znalazło się niemal 40 kolejnych zdjęć członków korporacji gdańskich, a w większości należących do korporacji Helania.
Pochodzą one ze zbiorowej fotografii z komersu Helanii w gdańskiej restauracji Rathskeller, który odbył się w 1927 r. bądź początkach 1928 r. Szczęśliwie zdjęcie zostało szczegółowo opisane, prawdopodobnie przez Helańczyka Romualda Iszkowskiego (1907-2007), co umożliwiło dodanie fotografii do biogramów 23 członków Helanii, trzech Wisły i jednego Gedanii. 10 osób pozostaje niezidentyfikowane (vide Identyfikacja fotografii z Gdańska).
Opublikowano: 7 I 2012 r.
__________________________________________________________________________________________
Dewizka Józefa Brencza z Filomatii Posnaniensis
Dewizka Józefa Brencza z Filomatii Posnaniensis
W ostatnim czasie do Archiwum Korporacyjnego przekazano dewizkę korporacyjną Józefa Brencza z Filomatii Posnaniensis.
Józef Brencz (1909-1989) ukończył Gimnazjum św. Jana Kantego w Poznaniu oraz prawo na Wydziale Prawno-Ekonomicznym Uniwersytetu Poznańskiego. W latach 30-tych był znanym działaczem akademickim: sekretarzem (1932), oldermanem (1932/33), prezesem (1933, sem. zim. 1933/34) Filomatii, a ponadto także wiceprezesem Bratniej Pomocy Studentów Uniwersytetu (1935/36, 1936/37). Ciekawostką jest fakt, że dewizka w czasie okupacji została ukryta w instalacji hydraulicznej mieszkania Józefa Brencza i pozostawała w ukryciu przez kilkadziesiąt lat.
Należy dodać, że dewizka jest jedyną znaną, zachowaną do dziś, materialną pamiątką po Filomatii Posnaniensis.
Opublikowano: 7 I 2012 r.
__________________________________________________________________________________________
Strona Archiwum i Muzeum Polskich Korporacji Akademickich - statystyki 2011
W 2011 r. stronę Archiwum odwiedzono 42.475 razy (średnio ok. 3540/miesiąc). Obejrzano 101.022 podstron (średnio ok. 8400/miesiąc).
Strona była najczęściej odwiedzona w styczniu (4269 wizyt) oraz w listopadzie (4207 wizyt), a najrzadziej w sierpniu (2759 wizyt). W styczniu obejrzano najwięcej podstron (11.368 wizyt), a w czerwcu najmniej (6.341 wizyt). W porównaniu do 2010 r. strona była odwiedzana ponad 35 % razy częściej.
Najwięcej odwiedzających mieszkało na terenie Polski (36.355), Niemiec (1460), Stanów Zjednoczonych (1021), Wielkiej Brytanii (620), Francji (493), Kanady (331), Litwy (268), Ukrainy (196), Rosji (123) oraz Szwecji (123).
W Polsce największym zainteresowaniem strona cieszyła się w Mazowieckim (11.544), Wielkopolskim (6059), Śląskim (3262), Małopolskim (2758), Pomorskim (2 497), Dolnośląskim (2056) oraz Kujawsko-Pomorskim (1870).
Opublikowano: 2 I 2012 r.
__________________________________________________________________________________________
Korporacja Studentów Uniwersytetu Poznańskiego Sigismundia
Pasowanie seniorów w Sigismundii, Poznań 28 I 1933 r.
W ostatnim czasie do Archiwum Korporacyjnego przekazano fotografie przedstawiające poznańską korporację Sigismundia. Trzeba zauważyć, że są to pierwsze zdjęcia tej korporacji, które znalazły się w Archiwum. Zostały one przekazane przez rodzinę Damazego Choraszewskiego.
Sigismundia powstała 2 V 1930 r. Celem Korporacji była praca na rzecz zbliżenia Polski i Węgier. Należała do korporacji sanacyjnych, a w 1932 r. została członkiem-założycielem sanacyjnego związku międzykorporacyjnego - Federacji Polskich Korporacji Akademickich. Kuratorami z ramienia Uniwersytetu byli początkowo prof. Antoni Peretiatkowicz, a następnie prof. Karol Mayer. O Sigismundii nie zachowało się wiele informacji. Całkowita ustalona, fragmentaryczna imienna lista członków obejmuje zaledwie 17 nazwisk. Zgodnie z ustaleniami dra Maurycego Zajęckiego znaczna część członków Sigismundii była absolwentami Gimnazjum im. Bolesława Chrobrego w Gnieźnie.
Opublikowano: 6 XII 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
W setną rocznicę urodzin. Wspomnienie o Zygfrydzie Kordusie (1911-2011)
Wspomnienie o Zygfrydzie Kordusie.
Przeżył niemal cały wiek. W tych dniach obchodziłby 100. rocznicę urodzin. Choć bardzo się na tę uroczystość cieszył, nie będzie dane mu jej świętować. „Nieoczekiwanie” zmarł kilka miesięcy temu.
Jego pochodzenie, miejsce urodzenia, wychowanie i wykształcenie były do pewnego stopnia charakterystyczne dla wielkopolskiej inteligencji pierwszej połowy XX wieku. Dalsze koleje życia odpowiadały z kolei losom całego pokolenia Polaków. Nawet na tle swojej generacji był osobą nietuzinkową. Dla tych, którzy go znali, pozostanie człowiekiem legendą. (…)
W postawie, słowach, gestach pozostał osobą starej daty, autentycznym magistrem elegantiorum, przedstawicielem świata, którego już nie ma. Przed kilku laty na spotkaniu wielkopolskich rodzin ziemiańskich – jak jeden z uczestników zauważył – wydawał się być ostatnim arystokratą… (…).
Z okazji 100. rocznicy urodzin Filistra wspomnienie o Nim pióra Bartłomieja Wróblewskiego ukazało się w poznańskim wydaniu Gazety Wyborczej z dnia 5 XII 2011 r.
Opublikowano: 9 XII 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Nowy numer Biuletynu Archiwum Korporacyjnego
Biuletyn Archiwum Korporacyjnego.
Dnia 23 XI 2011 r. ukazał się drugi numer internetowego Biuletynu Archiwum Korporacyjnego. Celem wydawnictwa jest informowanie o istotnych inicjatywach podejmowanych w ramach prac Archiwum Korporacyjnego oraz przedstawianie krótkich sprawozdań z działalności Archiwum i Muzeum. Biuletyn ukazuje się dwa razy w roku.
W numerze znalazły się następujące wiadomości: “Ad superos. Zmarli korporanci 1 XI 2010 – 31 X 2011″, “Nowe pamiątki w zbiorach Archiwum Korporacyjnego”, “Nowości w wirtualnym Muzeum Polskich Korporacji Akademickich”.
Osoby zainteresowane otrzymywaniem Biuletynu prosimy o wiadomość (vide Kontakt).
Opublikowano: 23 XI 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
95. urodziny Czesława Rymera. Sto lat!
Czesław Rymer, 1937 r.
Dnia 21 listopada 2010 r. 95. urodziny obchodzi Czesław Rymer, członek Korporacji Silesia, członek honorowy Korporacji Magna-Polonia, osoba zasłużona dla ocalenia pamięci po polskich korporacjach akademickich ze Śląska.
Czesław Rymer jest synem pierwszego wojewody śląskiego Józefa Rymera. Przed wojną studiował prawo na Uniwersytecie Poznańskim. Podobnie jak dwaj Jego starsi bracia Stefan i Bernard został wówczas przyjęty do Korporacji Silesia. Po wojnie ukończył prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim. W latach powojennych był organizatorem nieoficjalnych spotkań korporantów na Śląsku. Od lat 80-tych był zaangażowany w działalność Stowarzyszenia Filistrów Poznańskich Korporacji Akademickich, po 1989 r. przyczynił się do reaktywacji ruchu korporacyjnego w Poznaniu, w szczególności odrodzenia Korporacji Magna-Polonia oraz rozwoju Archiwum Korporacyjnego.
Czcigodnemu jubilatowi najlepsze życzenia!
Opublikowano: 21 XI 2011 r.
_________________________________________________________________________________________
Nowe pamiątki w zbiorach Archiwum Korporacyjnego
Mundurek Longina Malickiego z Masovii.
W ostatnich miesiącach zbiory Archiwum Korporacyjnego wzbogaciły ciekawe eksponaty. Część z nich można zobaczyć na stronach wirtualnego Muzeum Polskich Korporacji Akademickich.
Najcenniejszym z nabytków jest oryginalny mundurek korporacji Masovia. Został on przekazany przez rodzinę dra Longina Malickiego, muzealnika, dyrektora Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu oraz twórcy i kierownika działu etnograficznego Muzeum Narodowego w Gdańsku. Jest to jedyny znany zachowany do dziś oryginalny mundurek korporacyjny. Przed wojną tego rodzaju uniformy używane były przede wszystkim w korporacjach poznańskich (m.in. Magna-Polonia, Lechia, Surma, Chrobria, Baltia, Silesia, Slensania), ale także w korporacjach wileńskich (Konwent Polonia, Polesia) oraz korporacjach krakowskich (Gnomia, Montana).
Dyplom filisterski Edmunda Gańczy z Magna-Polonii.
Dewizka Bolesława Brauera z Lutyko-Venedyi.
Dyplom z życzeniami ślubnymi dla dra Hieronima Schulza od Chrobrii.
Wachlarz w barwach Pomeranii.
Wśród przekazanych pamiątek należy również wspomnieć: dewizkę korporacyjną Bolesława Brauera z Lutyko-Venedyi, dyplomy filisterskie Edmunda Gańczy z Magna-Polonii oraz Józefa Granatowicza z Aesculapii oraz ozdobne życzenia ślubne dla Hieronima Schulza od Chrobrii. Szczególną ciekawostką jest wachlarz balowy w barwach Korporacji Pomerania.
Wszystkim osobom, które w ostatnim czasie przyczyniły się do wzbogacenia zbiorów Archiwum Korporacyjnego składamy serdeczne podziękowania.
Opublikowano: 21 XI 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Apel zmarłych Filistrów 1 XI 2010 - 31 X 2011
W okresie Wszystkich Świętych oraz Dnia Zadusznego nawiedzamy cmentarze i modlimy się za zmarłych członków korporacji akademickich. Doszły do nas wiadomości o śmierci w okresie ostatniego roku sześciu przedwojennych korporantów. Wśród nich byli:
Władysław Rutkowski (1916 - 21 lutego 2011) z poznańskiej Masovii,
Benon Stranz (30 sierpnia 1918 w Drensteinfurt - 18 marca 2011) z krakowskiej Gnomii,
Stanisław Pawłowski (1913 (?) - marzec 2011) z lwowskiej Lutyko-Venedyi,
Zygfryd Kordus (30 października 1911 w Charlottenburgu - 20 kwietnia 2011 w Poznaniu) z poznańskiej Magna-Polonii,
Bogdan Budzyński (3 stycznia 1917 w Krotoszynie - 23 maja 2011 we Wrocławiu) z poznańskiej Chrobrii,
Józef Kasznia (maj 1909 - 15 lipca 2011) z poznańskiej Iustitii.
Requiem aeternam dona eis Domine et lux perpetua luceat eis. Requiescant in pace.
Większość ze zmarłych zasłużyła się dla rozwoju Archiwum Korporacyjnego (vide Podziękowania). W roku akademickim 2006/2007 udało się zarejestrować wywiady wspomnieniowe z Benonem Stranzem, Bogdanem Budzyńskim oraz Zygfrydem Kordusem (vide Ostatni Filistrzy).
Opublikowano: 1 XI 2011 r.
_________________________________________________________________________________________
91. rocznica urodzin Filistra Bolesława Skrzypczaka!
Bolesław Skrzypczak, Poznań 24 IV 2009 r.
Dnia 29 października 2010 r. senior Baltii oraz członek honorowy Magna-Polonii dr Bolesław Skrzypczak świętował 91. urodziny.
Jubilat był w latach 1997-2007 Prezesem Stowarzyszenia Filistrów Poznańskich Korporacji Akademickich, a w 2002 r. jednym z głównych reaktywatorów Baltii. Wspierał powołanie i rozwój Archiwum i Muzeum Polskich Korporacji Akademickich (vide Archiwum Korporacyjne).
Dostojnemu jubilatowi najlepsze życzenia: ad multos annos!
Opublikowano: 31 X 2011 r.
_________________________________________________________________________________________
Korporacje Agraria i Gdynia. Ze zbiorów śp. Stefana Bach-Żelewskiego.
Uroczystość poświęcenia sztandaru K! Agraria, Poznań 2 VI 1928 r.
W ostatnich dniach do Archiwum Korporacyjnego przekazano zbiór fotografii związanych z historią Korporacji Studentów Uniwersytetu Poznańskiego “Pomerania”. Zostały one przechowane przez rodzinę jednego z prezesów Pomeranii Stefana Bacz-Żelewskiego.
Komers K! Gdynia w Hotelu Centralnym, Gdynia 7 V 1932 r.
W zbiorze znalazły się między innymi fotografie dokumentujące historię grupy korporacji określanych jako “chrześcijańskie” oraz ich związku Zjednoczenia Polskich Akademickich Korporacji Chrześcijańskich. Szczególnie cenne są jedyne odnalezione dotychczas zdjęcia poznańskich korporacji Agraria i Gdynia.
Opublikowano: 22 X 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Gaudeamus igitur… uczeni, żołnierze, birbanci - o korporacjach akademickich w Poznaniu i Lwowie w dwudziestoleciu międzywojennym
Prelekcja i wystawa, Poznań 9 IX 2011 r.
W dniach 9-11 XI 2011 r. odbyły się w Poznaniu organizowane przez Towarzystwo Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich XIV Dni Lwowa i Kresów.
Herb Lwowa.
Rozpoczęły się one dnia 9 XI 2011 r. prelekcją dra Bartłomieja Wróblewskiego pt. Gaudeamus igitur… uczeni, żołnierze, birbanci - o korporacjach akademickich w Poznaniu i Lwowie w dwudziestoleciu międzywojennym, która odbyła się dnia 9 IX 2011 r. w Collegium Maius Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza przy ul. Fredry 10 w Poznaniu.
Jednocześnie w Collegium Maius otwarto przygotowaną przez Korporację Akademicką “Masovia” wystawę poświęconą historii poznańskich i lwowskich korporacji.
Opublikowano: 9 XII 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
W hołdzie rektorom Uniwersytetu Poznańskiego! Osłonięcie tablicy.
Tablica rektorska, Poznań 4 VI 2011 r.
Z okazji 90. rocznicy powstania pierwszych poznańskich korporacji akademickich dnia 4 czerwca 2011 r. w Collegium Minus Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w obecności rektorów Uniwersytetu, Uniwersytetu Ekonomicznego, Politechniki Poznańskiej oraz Akademii Wychowania Fizycznego odsłonięta została tablica pamiątkowa poświęcona rektorom Uniwersytetu Poznańskiego-członkom korporacji akademickich.
Obchody 90-lecia rozpoczęła Msza Św. w Kościele pw. św. Marcina, którą odprawił prodziekan Wydziału Teologicznego prof. Adam Przybecki. Uroczystość odsłonięcia tablicy prowadził prezes Stowarzyszenia Filistrów Korporacji Akademickich Marek Aleksandrowicz z K! Magna Polonia Vratislaviensia. Okolicznościowe przemówienia wygłosili dr Bartłomiej Wróblewski z K! Lechia oraz Jego Magnificencja Rektor Uniwersytetu prof. Bronisław Marciniak. Następnie doszło do odsłonięcia tablicy, którego wspólnie dokonali nestor polskich korporacji akademickich 98-letni prof. Lech Działoszyński z K! Masovia oraz Rektor prof. Bronisław Marciniak. Po uroczystości odbył się Komers 90-lecia Poznańskiego Koła Międzykorporacyjnego.
Odsłonięcie tablicy przez prof. Lecha Działoszyńskiego i rektora UAM prof. Bronisława Marciniaka.
Rozpoczęcie uroczystości odsłonięcia tablicy przez Marka Aleksandrowicza.
Zarząd Stowarzyszenia Filistrów Korporacji Akademickich.
Pamiątkowa fotografia.
Warto przypomnieć, że tablica upamiętnia ośmiu wybitnych przedstawicieli środowiska akademickiego, rektorów Uniwersytetu Poznańskiego-członków korporacji akademickich: prof. Stefana Dąbrowskiego z K! Aesculapia, prof. Stanisława Dobrzyckiego z K! Chrobria, prof. Ludwika Jaxę-Bykowskiego z K! Masovia, prof. Stanisława Kasznicę z K! Helionia, prof. Edwarda Lubicz-Niezabitowskiego z K! Demetria, prof. Antoniego Peretiatkowicza z K! Mercuria, prof. Stanisława Runge z lwowskiej K! Lutyko-Venedya oraz prof. Jana Sajdaka z K! Silesia.
Tablica powstała w ramach, realizowanego z inicjatywy Archiwum Korporacyjnego, przez Stowarzyszenie Filistrów Korporacji Akademickich i ze wsparciem Poznańskiego Koła Międzykorporacyjnego/Związku Polskich Korporacji Akademickich, projektu “Nowe tablice korporacyjne - w 25. rocznicę odsłonięcia tablic korporacyjnych w krużgankach klasztoru oo. Dominikanów w Poznaniu”. Celem inicjatywy jest ufundowanie trzech tablic upamiętniających patronujących ruchowi korporacyjnemu wybitnych postaci dwudziestolecia międzywojennego. Pierwszą z zaplanowanych tablic poświęconą korporantom-powstańcom wielkopolskim odsłonięto dnia 25 stycznia 2009 r. na fasadzie Księgarni św. Wojciecha przy Placu Wolności w Poznaniu.
Ostatnia z tablic ma upamiętniać ponad 2000 poległych, pomordowanych i zaginionych w latach 1939-1956 członków korporacji akademickich. Zostanie ona odsłonięta z okazji 75. rocznicy wybuchu II wojny światowej w 2014 r. W związku z podjęciem prac nad tablicą poszukujemy wiadomości o wszystkich poległych, pomordowanych i zaginionych członkach korporacji akademickich (vide Kontakt).
Opublikowano: 16 VI 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Pierwszy numer internetowego Biuletynu Archiwum Korporacyjnego
Biuletyn Archiwum Korporacyjnego 2011/1.
W poniedziałek dnia 6 VI 2011 r. ukazał się pierwszy numer internetowego Biuletynu Archiwum Korporacyjnego. Celem wydawnictwa jest informowanie o istotnych inicjatywach podejmowanych w ramach prac Archiwum Korporacyjnego oraz przedstawianie krótkich sprawozdań z działalności Archiwum i Muzeum. Biuletyn ma się ukazywać co do zasady dwa razy w roku.
W pierwszym numerze znalazły się następujące wiadomości: “Odsłonięcie tablicy poświęconej rektorom Uniwersytetu-członkom korporacji akademickich”, “Nowe pamiątki w zbiorach Archiwum Korporacyjnego”, “Nowości w wirtualnym Muzeum Polskich Korporacji Akademickich”, “Ad superos. Śp. Zygfryd Wiktor Kordus, Polonus (1911-2011)”.
Osoby zainteresowane otrzymywaniem Biuletynu prosimy o wiadomość (vide Kontakt).
Opublikowano: 8 VI 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Odsłonięcie tablicy poświęconej rektorom Uniwersytetu-członkom korporacji akademickich
Z okazji 90. rocznicy powstania pierwszych korporacji akademickich w Poznaniu dnia 4 czerwca 2011 r. w Collegium Minus Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza odsłonięta zostanie tablica pamiątkowa poświęcona rektorom Uniwersytetu Poznańskiego-korporantom.
Tablica poświęcona rektorom Uniwersytetu Poznańskiego-korporantom.
Tablica upamiętnia ośmiu wybitnych przedstawicieli środowiska akademickiego, rektorów Uniwersytetu Poznańskiego-członków korporacji akademickich z lat 1920-1939: prof. Stefana Dąbrowskiego z K! Aesculapia, prof. Stanisława Dobrzyckiego z K! Chrobria, prof. Ludwika Jaxę-Bykowskiego z K! Masovia, prof. Stanisława Kasznicę z K! Helionia, prof. Edwarda Lubicz-Niezabitowskiego z K! Demetria, prof. Antoniego Peretiatkowicza z K! Mercuria, prof. Stanisława Runge z lwowskiej K! Lutyko-Venedya oraz prof. Jana Sajdaka z K! Silesia.
Tablica znajdzie się w Collegium Minus, miejscu ściślej związanym z historią Uniwersytetu oraz poznańskiego ruchu korporacyjnego. Jest to nawiązanie do przedwojennej tradycji, gdyż to właśnie w westybulu Collegium Minus w latach międzywojennych wisiały herby i tablice informacyjne korporacji poznańskich. Wsparcie dla inicjatywy wyraził w 2009 r. Rektor Uniwersytetu Jego Magnificencja prof. Bronisław Marciniak, a w 2010 r. Kolegium Rektorów Uczelni Poznańskich.
Uroczystości 90-lecia poznańskiego środowiska korporacyjnego rozpocznie Msza Św. odprawiona o godz. 15.00 w kościele pw. św. Marcina przy ul. Św. Marcin 13. Odsłonięcie tablicy nastąpi o godz. 16.30 w Collegium Minus UAM przy ul. Wieniawskiego 1, a następnie w Sali Lubrańskiego odbędzie się Komers XC-lecia Poznańskiego Koła Międzykorporacyjnego.
Tablica powstanie w ramach, realizowanego z inicjatywy Archiwum Korporacyjnego przez Stowarzyszenie Filistrów Korporacji Akademickich i ze wsparciem Poznańskiego Koła Międzykorporacyjnego/Związku Polskich Korporacji Akademickich, projektu “Nowe tablice korporacyjne - w 25. rocznicę odsłonięcia tablic korporacyjnych w krużgankach klasztoru oo. Dominikanów w Poznaniu” (vide Tablice pamiątkowe). Celem inicjatywy jest ufundowanie trzech tablic upamiętniających patronujących ruchowi korporacyjnemu wybitnych postaci dwudziestolecia międzywojennego. Pierwszą z zaplanowanych tablic poświęconą korporantom-powstańcom wielkopolskim odsłonięto dnia 25 stycznia 2009 r. na fasadzie Księgarni św. Wojciecha przy Placu Wolności w Poznaniu (vide Aktualności 2009).
Opublikowano: 26 V 2011 r.
Ostatnia zmiana 6 VI 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Bogdan Budzyński, Chrobrak (1917-2011)
Bogdan Budzyński, 2007 r.
Dnia 23 maja 2011 r. w wieku 94 lat zmarł we Wrocławiu F! płk dr Bogdan Budzyński, ostatni przedwojenny członek poznańskiej Korporacji Chrobria.
Bogdan Budzyński urodził się dnia 3 stycznia 1917 r. w Krotoszynie. W rodzinnym mieście ukończył w 1934 r. Gimnazjum im. Hugona Kołłątaja w Krotoszynie. Po maturze rozpoczął studia medyczne na Uniwersytecie Poznańskim. Podobnie jak starszy brat Władysław należał do Korporacji Chrobria. Po wojnie pracował jako lekarz kolejowy, a następnie jako lekarz wojskowy. Mieszkał we Wrocławiu.
Był wieloletnim i oddanym członkiem Stowarzyszenia Filistrów Poznańskich Korporacji Akademickich (od 2009 r. Stowarzyszenia Filistrów Korporacji Akademickich). W 2002 r. wyraził zgodę na - organizowaną przez Daniela Nowickiego z Korporacji Lechia - reaktywację macierzystej Korporacji Chrobria. W kolejnych latach wspierał odrodzenie kolejnych korporacji poznańskich Magna-Polonii (2004 r.), Masovii (2006 r.) i Surmy (2008 r.), a także reaktywację Poznańskiego Koła Międzykorporacyjnego (2006 r.). Przez wiele lat służył także pomocą Archiwum Korporacyjnemu. W 2007 r. został z Nim przeprowadzony wywiad w ramach akcji Ostatni Filistrzy.
Bogdan Budzyński został pochowany dnia 30 maja 2011 r. na cmentarzu przy ul. Bujwida we Wrocławiu. Requiescat in pace.
Opublikowano: 30 V 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Zygfryd Wiktor Kordus, Polonus (1911-2011)
Dnia 20 kwietnia 2011 r. w 100. roku życia zmarł Zygfryd Wiktor Kordus. Urodzony w Berlinie Wielkopolanin, oficer II Rzeczypospolitej, absolwent Gimnazjum św. Marii Magdaleny oraz Wydziału Prawno-Ekonomicznego Uniwersytetu Poznańskiego, z zamiłowania korporant - w środowisku polskich korporacji akademickich czlowiek-legenda.
Zygfryd Kordus, 2008 r.
Zygfryd Kordus, 1933/34 r.
Do Korporacji Magna-Polonia został przyjęty w 1930 r. i pozostał jej wierny przez 80 lat. W konwencie pełnił różne funkcje, w tym w roku akademickim 1933/34 prezesa Polonii. W 1939 r. został sekretarzem Kola Filistrow. Był jedną z osób najbardziej zasłużonych dla odrodzenia się po 1989 r. polskiego ruchu korporacyjnego, współinicjatorem, współzałożycielem i prezesem Stowarzyszenia Filistrów Poznańskich Korporacji Akademickich. Osobiście dla mnie osobą szczególną. Zainspirował mnie do pracy na rzecz korporacji akademickich, stworzenia Archiwum Korporacyjnego - Archiwum i Muzeum Polskich Korporacji Akademickich, reaktywacji Magna-Polonii i innych korporacji.
Był polskim patriotą i uosobieniem najlepszych wielkopolskich cnót. Został wyróżniony wieloma państwowymi i wojskowymi odznaczeniami, w tym Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Był człowiekiem wielkiego stylu, w postawie, gestach i słowie osobą starej daty, ostatnim magistrem elegantiorum.
Panie świeć nad Jego duszą!
Opublikowano: 22 IV 2011 r.
Ostatnia zmiana: 27 V 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Arkoni, Laudanie, Samogici, Zniczanki - nowe fotografie w Muzeum Polskich Korporacji Akademickich
W ostatnich dniach listy członkowskie korporacji związanych z Litwą kowieńska, w szczególności Arkonii z Rygi i Warszawy, Laudy z Kowna, Samogitii z Wiednia, Pragi i Brna, a także Znicza z Kowna, zostały wzbogacone o nowe wiadomości biograficzne oraz ponad 100 indywidualnych fotografii członków tych związków. Uzupełnienia były możliwe dzięki zbiorom z Archiwum Ryszarda Mackiewicza oraz albumowi Mieczysława Szawernowskiego (vide infra).
Lubomir Hryncewicz (1871 - po 1938) z K! Arkonia i K! Lauda.
Konstanty ks. Radziwiłł (1873-1944/45) z K! Arkonia i K! Lauda.
Adam hr. Potocki (1883 - po 1929) z K! Arkonia.
Bohdan Butrym (1888-1941) z K! Arkonia i K! Lauda.
Konrad Łapin (1915-1929) z K! Lauda.
Zygmunt Ugiański (1906-1972) z K! Lauda.
Rudolf Fried z K! Jagiellonia i K! Samogitia.
Eugeniusz Raczunas z K! Samogitia
Stanisława Poziemska z K! Znicz.
Jednocześnie w działach Identyfikacja fotografii z Rygi oraz Identyfikacja fotografii umieszczono ok. 20 fotografii w nadziei, że osoby odwiedzające tę stronę będą w stanie dokonać identyfikacji znajdujących się na nich członków korporacji. Za wszelką pomoc w tym względzie będziemy wdzięczni.
Opublikowano: 4 IV 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Album Szawernowskiego - przyczynek do dziejów ryskiej Arkonii
Przyjęcie Pań w siedzibie Arkonii, Ryga 1912 r.
W marcu 2011 r. do Archiwum Korporacyjnego przekazany został Album Mieczysława Szawernowskiego z ryskiej Korporacji Arkonia.
Sztandary Arkonii, ok. 1910 r.
Arkonia jest jedną z najstarszych polskich korporacji akademickich. Została złożona w 1879 r. przez grupę polskich studentów Politechniki Ryskiej. Miała charakter patriotyczny, samopomocowy i samokształceniowy. Arkonia działa nieprzerwanie od ponad 130 lat. Jej siedzibami były kolejno Ryga, Warszawa, Londyn, a od 1990 r. ponownie Warszawa. W latach 1879-2011 skupiała ponad 1300 członków.
Arkoni, Ryga 1 V 1911 r.
Jednym z członków ryskiej Arkonii był Mieczysław Szawernowski. Urodził się on w 1890 r. w polskiej rodzinie ziemiańskiej osiadłej na Witebszczyźnie. Był absolwentem Szkoły Realnej w Kronsztadzie, a następnie w latach 1908-1915 studentem i absolwentem Wydziału Rolniczego Politechniki Ryskiej. W 1908 r. został przyjęty do Arkonii 1908 (nr ew. 804). Po I wojnie światowej pracował jako urzędnik w Ministerstwie Robót Publicznych w Warszawie. Zmarł tuż po zakończeniu II wojny światowej. Jest pochowany na warszawskich Powązkach.
Album Szawernowskiego jest unikalną pamiątką i świadectwem dziejów Arkonii w ostatnich latach przed I wojną światową. Zawiera 59 fotografii dokumentujących święta i życie codzienne polskiej kolonii akademickiej w Rydze w latach 1909-1914.
Opublikowano: 31 III 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Polskie korporacje z Litwy Kowieńskiej z Archiwum Ryszarda Mackiewicza
W marcu 2011 r. do Archiwum Korporacyjnego przekazany został znaczny i unikalny zbiór materiałów poświęcony korporacjom skupiającym w dwudziestoleciu międzywojennym polską młodzież z Litwy Kowieńskiej. Stanowi on część spuścizny gromadzonej przez całe życie przez śp. Ryszarda Mackiewicza.
Ryszard Mackiewicz.
Ryszard Mackiewicz (1946-2010) pochodził z polskiej rodziny szlacheckiej wywodzącej się z Kowieńszczyzny. W dwudziestoleciu międzywojennym Jego Ojciec Czesław Mackiewicz był znanym działaczem polskim na terenie państwa litewskiego, między innymi sekretarzem Polskiego Towarzystwa Oświatowo-Kulturalnego “Pochodnia” w Kownie. W czasie II wojny światowej organizował pomoc dla uchodźców z Polski. Po wojnie rodzina Mackiewiczów została ekspatriowana do Polski i osiadła w Warszawie. Czesław Mackiewicz, a po jego śmierci Ryszard Mackiewicz przez całe życie gromadzili materiały dokumentujące historię Polaków z Litwy Kowieńskiej. Ich uwagę zajmowały także korporacje akademickie: Samogitia, Lauda, Antevia i Znicz. W ciągu ostatnich lat materiały te były stopniowo przekazywane do Archiwum Korporacyjnego. Ryszard Mackiewicz zmarł dnia 3 VIII 2010 r. w Warszawie. Jego córka Pani Dominika Mackiewicz pozostałą część spuścizny poświęconej korporacjom akademickim, uporządkowaną i opisaną przez Panią Krystynę z Brzozowskich Doweyko, przekazała do Archiwum Korporacyjnego.
Lekcja szermierki Samogitii, Brno 20 X 1931 r. 
Herb Laudy.
Zaprzysiężenie nowych członkiń Znicza, Kowno.
Ryszard Mackiewicz został pośmiertnie wyróżniony tytułem Honorowego Obywatela Miasta Sejny. Pozostałą część Jego zbiorów zdeponowano w Muzeum Ziemi Sejneńskiej, gdzie mają w przyszłości stanowić ekspozycję jednej z sal muzealnych.
Opublikowano: 31 III 2011 r.
Ostatnia zmiana: 8 IV 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Korporacja Antevia z Kowna
Antevia, Kowno ok. 1929 r.
W dniu 31 marca 2011 r. ekspozycja w wirtualnym Muzeum Polskich Korporacji Akademickich została wzbogacona o opracowanie poświęcone Antevii - niewielkiej korporacji Polaków z Litwy Kowieńskiej.
Jedyne znane zdjęcie tej korporacji zachowało się w zbiorze po śp. Ryszardzie Mackiewczu.
Opublikowano: 31 III 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Nowe insygnia korporacyjne w zbiorach Archiwum Korporacyjnego
Banda z herbem ryskiej Arkonii Kazimierza Żórawskiego, prawd. koniec XIX wieku.
W ostatnich miesiącach zbiory Archiwum Korporacyjnego wzbogaciły nowe ciekawe eksponaty. Część z nich można zobaczyć na stronach wirtualnego Muzeum Polskich Korporacji Akademickich.
Wśród ostatnio pozyskanych insygniów korporacyjnych znalazło się kilka band i szarf korporacyjnych. Do interesujących i rzadkich pamiątek 
Szarfa prezydialna Kazimierza Głębockiego oraz banda frakowa Zbigniewa Lutosławskiego.tego rodzaju należą: banda Kazimierza Żórawskiego z ryskiej K! Arkonia (prawd. koniec XIX wieku), szarfa prezydialna Kazimierza Głębockiego z K! Helania oraz banda komersowa Jana Boguckiego z K! Jagiellonia.
Wszystkim osobom, które w ostatnim czasie przyczyniły się do wzbogacenia zbiorów Archiwum Korporacyjnego składamy serdeczne podziękowania.
Opublikowano: 22 III 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Benon Stranz, Gnom (1918-2011)
Benon Stranz, 2006 r.
Dnia 18 marca 2011 r. w 93 roku życia zmarł F! prof. Benon Stranz, ostatni przedwojenny członek krakowskiej Korporacji Gnomia.
Benon Stranz urodził się dnia 30 sierpnia 1918 w Drensteinfurcie. Ukończył Gimnazjum im. Bolesława Chrobrego w Gnieźnie oraz Wydział Górniczy Akademii Górniczej. Zajmował wiele eksponowanych stanowisk, m.in. dyrektora kopalni ‘Klimontów” i “Sosnowiec”, dyrektora Katowickiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego oraz Głównego Instytutu Górnictwa w Katowicach. Był podsekretarzem stanu w Ministerstwie Górnictwa oraz przewodniczącym Państwowej Rady Górnictwa w Warszawie. Został odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim, Oficerskim, Komandorskim i Komandorskim z Gwiazdą.
Był członkiem Stowarzyszenia Filistrów Poznańskich Korporacji Akademickich (od 2009 r. Stowarzyszenia Filistrów Korporacji Akademickich). W 2006 r. został z Nim przeprowadzony wywiad w ramach akcji Ostatni Filistrzy.
Msza pogrzebowa została odprawiona dnia 23 marca 2011 r. w Kościele Najświętszych Imion Jezusa i Marii w Katowicach-Brynowie. Benon Stranz został pochowany w rodzinnym Witkowie k. Gniezna.
Requiescat in pace.
Opublikowano: 30 V 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
10 rocznica śmierci Wiktora Hempowicza, Lechity
Wiktor Hempowicz, 1938 r.
Dnia 30 I 2011 r. mija 10 rocznica śmierci Wiktora Hempowicza (1912-2001), jednego z reaktywatorów Lechii oraz jednego z najbardziej barwnych polskich korporantów. Z tej okazji zamieszczamy pamiątkowe wspomnienia pióra Macieja Andrzejczaka.
Wspomnienia o Słowackiego 34/1
Było to dla mnie, ale zapewne tez dla wielu innych Lechitów, miejsce w pewnym sensie niezwykłe – mieszkanie ś.p. F! Wiktora Hempowicza. Na Słowackiego można było przyjść każdego dnia, prawie o dowolnej porze. Nawet nie trzeba było się przedstawiać. Filister zachęcał do tego, mówiąc „Odpowiedz, że Lechita i wszystko jasne”. A kiedy pokonało się tych parę stopniu w dół, czas jakby zwalniał. Długie (w naszym przekonaniu) dysputy były dla filistra niedługą chwilą. Nigdy nie można było ich zacząć tak ot co…najpierw wizyta w sklepie po aprowizację kolacyjną i oczywiście po jasne z pianką. A potem długie rozmowy: o Lechii, o Dowborze, o sztandarze, o życiu, o czasach przedwojennych i trudnych latach okupacji. Czasami trudne, czasami przeplatane żartami i dykteryjkami – ale zawsze niezwykle serdeczne i pełne słynnych powiedzonek filistra, które Lechitom z coetusów lat 90-tych są doskonale znane. „Wiadro też miara”, „Był i wybył”, czy też „Nie bój się, bom ja sam w strachu”. Ale oczywiście pierwsze miejsce na liście powiedzonek zajmowało bezapelacyjnie „Siedem K”, co zgrabnie rymarze w swoich rymach spuentowali wersem „Pijmy zdrowie Hempowicza, on nam siedmiu K użycza”.
Uroczystości reaktywacji Lechii, Poznań 18 XII 1993 r.
Nasz drogi filister interesował się też naszym młodym studenckim życiem. Było to bardzo miłe – często dawał nawet do zrozumienia, że jest dumny z naszych skromnych osiągnięć. Nasze publikacje, artykuły, osiągnięcia naukowe zawsze odnotowywał z radością.
Często wracam po latach myślami do tamtych spotkań na Słowackiego. Pomimo że starałem się bywać u filistra Wiktora w miarę często, mam ich niedosyt. Było ich za mało, były za krótkie… Było wszak tyle tematów do porozmawiania. O Lechii i innych korporacjach potrafił mówić długie kwadranse, a zachowane przez siebie pamiątki i zdjęcia przechowywał z dużą starannością. Cieszył się bardzo z reaktywacji Lechii. Aktywnie uczestniczył w życiu naszej korporacji w pierwszych latach po reaktywacji. Co czwartek pojawiał się na kwaterze, zawsze siadał w tym samym miejscu (czego widomym znakiem, zważywszy na tuszę filistra, było trochę spłaszczone krzesło). Chciał być zawsze na bieżąco z tym co dzieje się w korporacji, a kiedy czegoś z racji zmieniających się czasów nie rozumiał lub nie mógł pojąć, przyznawał z rozgoryczeniem „czuję się pomijany”… Choć oczywiście pomijanie naszego drogiego filistra nie było naszą intencją.
Komers Gwiazdkowy Lechii, Poznań 14 XII 1996 r.
W miarę, jak w dorosłym życiu topnieje liczba autorytetów, a tym przez „duże A”, które pozostały, stawia się poprzeczkę wysoko, osoba filistra jawi się coraz bardziej wyraziście jako wzór godny do naśladowania. Upór – w dobrym tego słowa znaczeniu – niezłomność, serdeczność i zwykła pogoda ducha to cechy, które ceniłem w nim najbardziej.
Patrzy na nas czasami z góry, a gdyby było to możliwe przywdziałby zapewne swój stary dekiel i pojawiłby się na kwaterze, tak na zupełnie zwykłym spotkaniu, albo na jakieś uroczystości, aby jeszcze raz zaśpiewać z nami swojego ukochanego „Stefana Batorego”.
F! Maciej Andrzejczak (coetus 1993), 30 I 2011 r.
Opublikowano: 30 I 2011 r.
__________________________________________________________________________________________
Polska Akademicka Korporacja “Aleteja”
Uroczystości V-lecia Aleteji, Warszawa 6 V 1928 r.
W ostatnich dniach do Archiwum Korporacyjnego przekazana została cenna fotografia przedstawiająca powstałą w 1923 r. warszawską korporację Aleteja. Nazwa związku pochodzi od greckiego słowa “aletheia” oznaczającego “prawdę”.
Zdjęcie wykonano dnia 6 V 1928 r. w czasie obchodów piątej rocznicy powstania korporacji. Szczególna wartość fotografii związana jest z faktem, że zostało ono - co jest rzadkością - wyczerpująco opisane, co pozwoliło na przedstawienie na stronach wirtualnego Muzeum Korporacyjnego większości członków korporacji (vide Aleteja).
Opublikowano: 20 I 2011 r.