Koło Filistrów w Montrealu

Spotkanie Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich, Montreal początek lat 60-tych.

Koło Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu zostało założone w drugiej połowie lat pięćdziesiątych, prawdopodobnie w 1956 r. z inicjatywy Stanisława Janigi z krakowskiej K! Lauda oraz Michała Markiewicza z warszawskiej K! Ostoja. Zgodnie z przepisami miejscowego prawa Koło zostało formalnie zarejestrowane przez władze miejskie Montrealu. Zrzeszało kilkudziesięciu członków z przedwojennych polskich korporacji akademickich z Warszawy, Lwowa, Gdańska, Poznania oraz Krakowa. Warto podkreślić, że należeli oni przed wojną do korporacji o różnym profilu ideowo-wychowawczym. Siedzibą Koła była urządzona w willi Stanisława Janigi piwnica nazywana “Caverną”.

Informacja o wyborach w Kole Filistrów w 1973 r.

Cele stowarzyszenia były podobne jak większości korporacji: “kultywowanie przyjaźni (…)”, a “w miarę możliwości tradycji (…) korporacji”, a także “utrzymywanie kontaktu z odpowiednio wybraną grupą polskiej młodzieży oraz przekazanie im tej kultury obyczajów i zasad postępowania”. W ramach takiego programu działania organizowano uroczyste komerse, spotkania towarzyskie i dancingi z paniami (”Andrzejki” “Józefinki tańcami”, “Podwieczorek wielkanocny”), a także spotkania poświęcone dyskusjom politycznym, społecznym i naukowym. Przykładowo w 1969 r. prof. Tadeusz Romer, były polski ambasador w Japonii wygłosił referat pt. “Motywacja polityki zagranicznej w czasie drugiej wojny światowej”, w 1971 r. prof. Andrzej Kawczak pogadankę poświęconą “Przyszłości Quebec’u i roli Polonii”, a w 1973 r. prof. Zaborski przedstawił “Wczesne dzieje chrześcijaństwa polskiego”. W latach 60-tych wielokrotnie gościem Koła bywał także gen. Władysław Anders. Ważnym rysem działalności, szczególnie w pierwszym okresie istnienia, było udzielanie pomocy materialnej członkom, którzy znaleźli się w potrzebie.

Spotkanie Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich, Montreal ok. 1980 r.

Przy Kole Filistrów Polskich Korporacji Akademickich przez pewien okres (koniec lat 60-tych i początek 70-tych) działało koło “Collega” skupiające grupę młodych Polaków z Montrealu, w tym synów członków Koła Filistrów.

Danzing Koła Filistrów, Montreal lata 70-te (?).

Wiadomo, że prezesami Koła byli, oprócz wspomnianego Stanisława Janigi, byli Antoni Martynowicz z lwowskiej K! Scythia, Kazimierz Milej z warszawskiej K! Carpathia, Kazimierz Brzeziński z warszawskiej K! Patria, Florian Porankiewicz z poznańskiej K! Pomerania oraz Zygmunt Celichowski z poznańskiej K! Helionia.

W miarę starzenia się oraz w związku ze śmiercią wielu członków działalność Koła od lat 70-tych stopniowo słabła, by ostatecznie zakończyć się w latach 90-tych.

Lista członków

    Stanisław Andracki, 1967 r.

  1. Stanisław Andracki, członek Korporacji Helionia (Poznań), prof., po wojnie na emigracji w Kanadzie, zamiejscowy członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  2. Leszek Bobrowski, członek Korporacji Znicz (Lwów), po wojnie na emigracji w Kanadzie, zamiejscowy członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu [prawd. tożsamy z Leszek Bobowski, wiceprezes Bratniej Pomocy Studentów UJK 1933 i 1933/34, wiceprezes Czytelni Akademickiej 1935, działacz Młodzieży Wszechpolskiej i Stronnictwa Narodowego]
  3. Kazimierz Brzeziński, (3 maja 1912 - 1985 (1994?), członek Korporacji Patria (Warszawa), student PW, c. 1928, akt. 1928-32, sekretarz 1930/31, wiceprezes zewn. sem. let. 1930/31, II wiceprezes 1932/33, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, prezes 1978-79, pochowany w Kanadzie
  4. Adam Belina-Brzozowski, (1908 - 1 lutego 1993 w Montrealu), członek Korporacji Corona (Poznań), c. 1927, student UP i WSH, ekonomista, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, sekretarz 1978-79

    Zygmunt Celichowski, 1967 r.

  5. Zygmunt Celichowski, (24 listopada 1914 w Poznaniu - 24 kwietnia 1994 na Florydzie), członek Korporacji Helionia (Poznań), syn Witolda (Helionia), absolwent Gimnazjum św. Marii Magdaleny, c. 1932, ostatni prezes ZPKA 1938-39 (XVII kadencja), mgr praw UP, kpt. w PSZ na Zachodzie w I Dywizji Pancernej gen. Stanisława Maczka, walczył w Normandii, Belgii i Holandii, po wojnie na emigracji w Wielkiej Brytanii i Kanadzie, członek Komitetu Politycznego Stronnictwa Narodowego w Londynie, członek i ostatni prezes Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, pochowany w grobowcu rodzinnym w Bninie k. Śremu

    Witold Czarnecki.

  6. Witold Czarnecki, członek Korporacji Silesia (Poznań), wiceprezes 1930/31, mgr ekonomii, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  7. Witold Czerwiński, członek Korporacji Batoria (Wilno), sekretarz Bratniej Pomocy USB 1938/39, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Tadeusz Dobrzański, początek lat 60-tych.

  8. Tadeusz Dobrzański, (9 listopad 1915 w Piotrkowie Trybunalskim - 13 lipca 1969 w Montrealu) przyjęty do Arkonii 1935 (nr ew. 1164), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  9. Jan Frydrychowicz, ( - styczeń 1998 w Kanadzie) członek Korporacji Corona (Poznań), po wojnie przez wiele lat na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu
  10. Władysław Gertler, (1908 - 2004?) członek Korporacji Lauda (Kraków), student prawa UJ, akt. 1929-33, prezes sem. zim. 1929/30, wiceprezes wewn. sem. let. 1930/31, olderman sem. let. 1931/32, prezes sem. let. 1932/33, prezes Krakowskiego Koła Międzykorporacyjnego sem. zim. 1932/33, po wojnie na emigracji w Kanadzie, zamiejscowy członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Kazimierz Gołaszewski (?).

  11. Kazimierz Gołaszewski, (1909 - 1993 w Kanadzie) członek Korporacji Respublica (Warszawa), student i absolwent prawa UW, c. 1928, akt. 1928-33, sekretarz sem. let. 1929/30, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  12. Michał Gutowski, (1905 - ), s. Pawła (Arkonia), student i absolwent (inż. rolnik) SGGW 1924-30, przyjęty do Arkonii 1924 (nr ew. 1012), przyjęty do Arkonii 1924 (nr ew. 1012), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Albin Hanslik.

  13. Albin Hanslik, (19 grudnia 1917 - 23 października 1990) członek Korporacji Chrobacja (Warszawa), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  14. Edmund Hoja, (1906-2001) członek Korporacji Chrobria (Poznań), student i absolwent chemii UP, c. 1928,dr chemii, po wojnie na emigracji we Francji, a następnie w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, pochowany na cmentarzu weteranów Field of Honour w Pointe Claire
  15. Stanisław Janiga, (1906 w Krakowie - 11 lutego 1999 w Montrealu) członek Korporacji Lauda (Kraków), s. Jakóba, brat Jana, Kazimierza i Tadeusza (wszyscy Lauda), student i absolwent prawa UJ, student paryskiej Sorbony, c. 1924, dr praw, adwokat, po wojnie na emigracji w Kanadzie, broker ubezpieczeniowy, inicjator powstania Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, wielokrotny prezes, między innymi pierwszy 1956 (?) oraz 1971
  16. Edward Marcin Kemnitz, (10 października 1907 w Berlinie - 10 marca 2002 w Kanadzie) członek Korporacji Aquilonia (Warszawa), student i absolwent prawa UW, c. 1927, akt. 1927-33, członek OWP, ONR-ABC, żołnierz Związku Jaszczurczego, NSZ, AK i “Żegoty”, ostatni dowódca Okręgu Pomorze NSZ, za działalność w “Żegocie” odznaczony medalem i tytułem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata, w 1945 aresztowany i skazany na 12 lat więzienia, osadzony w więzieniu we Wronkach, zwolniony 1956, z powodu szykan UB wyemigrował w 1964 do Kanady, działacz polonijny, członek Kola Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, w 2001 awansowany na stopień podpułkownika, autor wydanych na prawach rękopisu w Londynie “Wspomnień z pracy politycznej i społecznej w latach 1923-56″

    Wacław Knoll.

  17. Wacław Knoll, (1904 - 10 marca 1976 w Montrealu) członek Korporacji Welecja (Warszawa), s. Adolfa (Welecja), student prawa UW 1922-28, c. 1922, akt. 1922-28, sekretarz sem. let. 1925/26, prezes sem. let. 1927/28, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  18. Edward Kochańczyk-Korda (Korda-Kochańczyk), członek Korporacji Legia (Poznań), sekretarz 1934 (X-lecie), prezes sem. zim. 1934/35, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu
  19. Zdzisław Telesfor Kryzan, (5 stycznia 1915 w Poznaniu - 25 marca 1994 w Calgary w Kanadzie) członek Korporacji Primislavia (Poznań), s. Mariana i Stanisławy, absolwent I Gimnazjum im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, student i absolwent prawa UP, aplikant sądowy 1938-39, uczestnik kampanii francuskiej 1940, internowany w Szwajcarii, po wojnie tłumacz przysięgły i doradca prawny w Belgii, a od 1951 w Kanadzie, od 1965 w kanadyjskiej służbie dyplomatycznej, najpierw w Hamburgu, a następnie od 1970 jako konsul w Lizbonie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu
  20. Zygmunt Krzesz Męcina, (10 listopada 1899 w Złoczowie - 19 września 1974 w Montrealu), członek Korporacji Akropolia (Kraków), żołnierz w wojsku austriackim w I wojnie światowej, student i absolwent (inż. chemik) PL, akt. 193-31, wiceprezes sem. let. 1930/31 (Lwów), po studiach pracownik Gazowni Miejskiej w Krakowie, we wrześniu 1939 ewakuowany na Wschód, razem z WP przeszedł do Rumunii, w czasie wojny w PSZ we Francji, w niewoli niemieckiej, zwolniony pod pozorem choroby, poprzez strefę nieokupowaną wyjechał do Kanady, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, pochowany na cmentarzu wojskowym “Field of Honour” w Pointe Claire w Montrealu
  21. Wiesław Kulikowski, (1918-2007) członek Korporacji Sarmatia Cracoviensis (Kraków), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, sekretarz Koła 1969, 1971, skarbnik 1972-74, II skarbnik 1978-79
  22. Andrzej Manteuffel, ( - 1964) student UW 1930-32, przyjęty do Arkonii 1930 (nr ew. 1107), akt. 1930-33, zmobilizowany w 1939 do 1 pułku szwoleżerów, po wojnie na emigracji w Kanadzie, zamiejscowy członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu
  23. Michał Markiewicz, ( - 1969) członek Korporacji Ostoja (Warszawa), student WSH 1932-33, c. 1932/33, akt. 1932/33, po wojnie na emigracji w Kanadzie, inicjator powstania i członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, zginął tragicznie w wypadku samochodowym
  24. Antoni Martynowicz, (1913 - 1991 w Montrealu) członek Korporacji Scythia (Lwów), student PL, c. 1937/38, akt. 1937/38-39, skarbnik sem. let. 1938/39, ukończył Polski Uniwersytet w Londynie, inż. budowlany, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Kazimierz Milej.

  25. Kazimierz Milej, członek Korporacji Carpatia (Warszawa), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, prezes 1972-74, skarbnik 1978-79

  26. Michał Nowakowski, (1913 w Poznaniu - 1991 w Montrealu) członek Korporacji Helania (Gdańsk), s. Kazimierza, brat Jerzego i Zygmunta (wszyscy trzej Primislavia) student PG 1932-39, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Stefan Nowicki.

  27. Stefan Nowicki, (1909 w Rydze - 11 stycznia 1973 w Montrealu), s. Aleksandra i Marii z Urbanowiczów, brat Jana i Romana (obaj Arkonia), student i absolwent Wydziału Elektrycznego (inż. elektryk) PW 1928-33, przyjęty do Arkonii 1930 (nr ew. 1110), akt. 1930-33, po wojnie na emigracji w Kanadzie, długoletni pracownik Zakładów Philips i RCA, wieloletni prezes Stowarzyszenia Techników Polskich w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Jan Łukasz Pągowski.

  28. Jan Łukasz Pągowski, (1906/7 - 1 października 1977), s. Jana (Arkonia), student chemii PW 1925-30 i student SGGW 1930-32, przyjęty do Arkonii 1925 (nr ew. 1030), akt. 1925-33, współred. “Księgi Pamiątkowej „Arkonji” 1879 – 9/V – 1929″ (Warszawa 1929), żołnierz II wojny światowej, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, pochowany na warszawskich Powązkach

  29. Longin Pluciński, członek Korporacji Roxolania (Lwów), z Poznania, c. 1933, skarbnik Lwowskiego Koła Międzykorporacyjnego 1934/35, skarbnik ZPKA 1935-37 (XIV kadencja), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, sekretarz 1972-1974, prezes 1974

    Tadeusz Ponikowski (?).

  30. Tadeusz Ponikowski, (1903 w Warszawie - 31 marca 1976 w Montrealu) członek Korporacji Welecja (Warszawa), student prawa UW 1921-25, akt. 1922-25, współpracownik MSZ, żołnierz WP, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, pochowany na cmentarzu Field of Honour w Pointe Claire w Quebec’u

  31. Florian Porankiewicz, członek Korporacji Pomerania (Poznań), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, prezes 1976

    Franciszek Stangret.

  32. Franciszek Stangret, członek Korporacji Aquitania (Lwów), po wojnie na emigracji w Kanadzie, zamiejscowy członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

  33. Stanisław Swinarski, członek Korporacji Welecja (Warszawa), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

    Józef de Virion, 1990 r.

  34. Józef de Virion, (7 listopada 1903 we Lwowie - 10 maja 2003), członek Korporacji Regia (Warszawa), wnuk Włodzimierza Władysława (Konwent Polonia), s. Włodzimierza (Arkonia) i Leokadii z Ratyńskich, kuzyn Jerzego (Regia), w wojnie polsko-rosyjskiej 1920 ochotnik w 214 Pułku Ułanów, absolwent Gimnazjum Kazimierza Kulwiecia w Warszawie 1922, student 1922-26 i absolwent 1926 prawa UW, dr nauk prawnych Uniwersytetu w Paryżu 1929, c. 1924, akt. 1924-30, ppor. rez. 1 Pułku Ułanów Krechowieckich, od 1930 ekspert prawny w Ministerstwie Wojny, w wojnie obronnej 1939 dowódca szwadronu w 103 Pułku Szwoleżerów na froncie wschodnim, internowany na Litwie, zatrzymany na statku przez marynarkę niemiecką w grudniu 1939 przebywał do 1945 w niemieckich obozach jenieckich w Arnswalde, Gross-Born, Sandbostel i Lubece, radca prawny Polskiej Misji Wojskowej w brytyjskiej strefie okupacyjnej w Niemczech 1945, później radca prawny Zjednoczenia Polskiego w Niemczech oraz radca prawny International Refugee Organization 1945-49, wyemigrował do Kanady, gdzie pracował w kancelarii adwokackiej w Val d’Or 1949-53, prowadził restaurację 1953-56 oraz pracował w YMCA, od 1958 w Stanach Zjednoczonych, pracował jako pomocnik kierownika w klubie społecznym, był członkiem ZNP, Stowarzyszenia Samopomocy Nowej Emigracji, Koła Kawalerii i Artylerii Konnej, Rady Narodowej w Londynie - oddział w Stanach Zjednoczonych, wieloletni delegat do Kongresu Polonii Amerykańskiej na stan Illinois, prezes Koła nr 15 Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w Chicago, od 1986 przewodniczący Komitetu Pomocy Polakom na Wschodzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, członek i ostatni przewodniczący Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Chicago, autor tekstu “Polska Korporacja Akademicka Regia” (zob. szerzej Biuletyn Zarządu SFPKA, nr 10, Warszawa 1995, s. 79 i n.), odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Krzyżem za Udział w Wojnie 1918-1921, Medalem za Udział w Wojnie Obronnej 1939

    Wacław Wasiutyński (?).

  35. Wacław Wasiutyński, (28 stycznia 1908 w Warszawie - 15 maja 1997 w Montrealu) członek Korporacji Sarmatia (Warszawa), syn Bogdana (Baltia), brat Witolda (Sarmatia) i Wojciecha (Aquilonia), student WSH, c. 1927, akt. 1928-32, wiceolderman sem. zim. 1929/30, wiceprezes sem. zim. 1930/31, prezes sem. let. 1930/31, sekretarz zewnętrzny ZPKA 1930 (IX kadencja), ekonomista, w wojnie obronnej 1939 w 5 Pułku Piechoty Legionów, w czasie wojny w 2 Dywizji Strzelców Pieszych we Francji, po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, pochowany w Pradze w Czechach

    Zbigniew Zgóralski.

  36. Zbigniew Zgóralski, członek Korporacji Gasconia (Lwów), po wojnie na emigracji w Kanadzie, członek Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu

Listę członków opracowano na podstawie:

1) spisów członków Koła Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, maszynopis, Archiwum Korporacyjne,
2) innych materiałów z Archiwum Korporacyjnego,
3) wydawnictw encyklopedycznych i biograficznych oraz rozmów z rodzinami członków Koła.

Z listownika Koła Filistrów, lata 70-te.

Opracowanie: Bartłomiej P. Wróblewski
Opublikowano: 16 VII 2010 r.
Ostatnia zmiana: 21 XI 2010 r.

Propozycja cytowania: Bartłomiej P. Wróblewski, Koło Filistrów Polskich Korporacji Akademickich w Montrealu, (na:) www.archiwumkorporacyjne.pl, stan 21 XI 2010 r.

O Archiwum  |  Muzeum Korporacyjne  |  Aktualności  |  Kontakt  |   English © Archiwum Korporacyjne     Nota prawna  |  Mapa serwisu  | 
Szukaj    »
created by { re.PUBLIK }